Fermenteren

Nadat ik via verschillende kanalen de voordelen van gefermenteerd eten en drinken ontdekte, ben ik verschillende gefermenteerde gerechten gaan proberen. Ik zal jullie vertellen wat ik heb gemaakt, wat ik ervan vond en hoe ik sommige gerechten gemaakt heb. Maar eerst zal ik uitleggen wat fermentatie is en wat de voor- en nadelen zijn.

Fermentatie is het proces waarbij schimmels, bacteriën en gisten worden gebruikt om voedingsmiddelen te maken. Door het fermentatieproces verandert de zuurgraad, geur, smaak en/of uiterlijk van het eten en drinken. Voorbeelden van gefermenteerd eten is yoghurt, bier en zuurkool. Fermenteren is een proces dat al jaren voor Christus gebruikt werd om voedsel langer houdbaar te maken. Een hele oude methode, dus. J Naast het langer houdbaar maken van het eten, heeft gefermenteerd eten de volgende voordelen:

  • Gefermenteerd eten bevat extra vitaminen, doordat de suiker in de voeding omgezet wordt in alcohol, zuren of gassen. Zo ontstaat er ook nog vitamine B, C en K, antioxidanten en omega 3-vetzuren
  • Gefermenteerd eten wordt makkelijker verteerd, doordat het al gedeeltelijk voorverteerd is.
  • Gefermenteerd eten helpt de goede bacteriën, doordat er probiotica ontstaan tijdens het proces.

Let wel op, want bij het fermentatieproces kunnen ook ziekmakende bacteriën ontstaan. De kans hierop is het kleinst bij zure fermentatieprocessen, maar het is dus wel erg belangrijk om de juiste receptuur te gebruiken, om zorgvuldig en schoon te werk te gaan.

Bronnen:
https://www.orthica.nl/site/consumenten-nieuws/alles-gefermenteerd-eten-op-rij/
https://www.voedingscentrum.nl/encyclopedie/fermentatie.aspx
https://www.ahealthylife.nl/8-gezonde-gefermenteerde-voedingsmiddelen/

Favoriete gefermenteerde drankje:
Een gefermenteerd drankje dat ik tegenwoordig wekelijks maak en heerlijk vind om te drinken tijdens warme dagen, is Kombucha. Ik heb ook het idee dat dit een positief effect heeft op mijn darmen. Kombucha is op basis van zwarte of groene thee. Na het lezen van enkele recepten, besloot ik te proberen om het zelf te maken. Dit drankje wordt gemaakt met een zwam (SCOBY) die thee en suiker omzet tot koolzuur, vitamine, antioxidanten en andere stoffen.

Je kunt tijdens de tweede fermentatie, experimenteren met smaakjes. Bij de tweede fermentatie voeg je fruit toe. De fruitsuikers worden omgezet in onder andere nog wat extra koolzuur. Ook voegt het fruit natuurlijk een heerlijke extra smaak toe. Op dit moment zijn gember-citroen en mango-aardbei mijn favoriet, maar ananas-gember, kers-appel en appel-kaneel-kardemom.

De wijze waarop ik geleerd heb om het te maken, kun je hier vinden. Aangezien er een nieuwe zwam groeit, geef ik graag een dochterzwam weg. Dus bericht me als je ook kombucha wilt gaan maken en een SCOBY zoekt!

Favoriete gefermenteerde eten:
Ook heb ik zuurkool van rode kool én rode bietjes gemaakt. Dit recept zal later volgen aangezien ik denk dat er nog wat verbeteringen aangebracht mogen worden. Ook heb ik gefermenteerde Russische kool gemaakt. Die was heel erg lekker en goed gelukt. Het gekke vond ik dat voor beide recepten de kool ongeveer 10 minuten gekneed dient te worden. Hieronder het recept voor de Russische Gefermenteerde Kool uit het boekje van de Ekoplaza.

Benodigdheden:
2 Spitskolen
400 gr winterpeen
2 el zout
6 laurierbladeren
1,5 el peperkorrels

Recept:
1. Doe de fijngesneden spitskool en wortel in een diepe, schone kom en voeg het zout toe. Meng dit goed. Kneed de groenten met schone handen tot het vocht gaat loslaten. Dit duurt ongeveer 10 minuten.
2. Voeg de laurierbladeren en peperkorrels toe en meng nogmaals.
3. Doe de groenten met het vocht in een grote weckpot (of in een paar kleinere) en zet ze onder druk door bijvoorbeeld een zak met gezouten water erop te zetten. Zorg dat er geen luchtbellen tussen zitten en dat alles onder het vocht staat.
4. Laat de weckpot zonder deksel minstens 3 dagen op kamertemperatuur staan zodat het koolzuurgas kan verdampen (dek eventueel af met een stuk keukenrol). Proef na 3 dagen en laat langer staan als je meer fermentatie (zuurdere smaak) wilt hebben. Een week schijnt het lekkerst te zijn.
5. Als je de kool gefermenteerd genoeg vindt, dek de pot af en zet het in de koelkast (de fermentatie stopt dan nagenoeg). En daarna, smullen maar!

Allerlekkerste Brownies!

Brownies zijn altijd lekker en ik maak deze lekkere snack dan ook altijd heel graag. Tijdens een van mijn dieetmomenten was ik op zoek naar een brownie recept waar geen toegevoegde suiker, gluten en lactose was toegevoegd. Na lang zoeken had ik hem gevonden op zoetrecepten.nl. Hierbij worden de brownies gezoet met appelmoes en dadels. HEERLIJK!

Ze zijn gezond vanuit een perspectief van ‘er zijn geen  chemische stoffen en geraffineerde suikers toegevoegd’. Want ze zijn gezoet met dadels en er zit relatief veel vet in door de hazelnoten en het amandelmeel. Weliswaar de goede, onverzadigde vetten, maar daardoor dus wel veel calorieen. Conclusie uit de bovenstaande is dat je mag genieten van de leuke en lekkere dingen in het leven. Dus MAAK en EET deze lekkere brownies, maar met mate want TE is nooit goed! Hahah Cliché hè!

Hieronder dit heerlijke recept:

  • 250 gr ontpitte dadels
  • 250 ml ongezoete appelmoes
  • 75 gr cacoapoeder
  • Theelepel vanille arome
  • 3 eieren
  • 150 gr amandelmeel – spelt of havermeel als je het niet glutenvrij en iets minder vet wil maken
  • Theelepel bakpoeder
  • 150 gr hazelnoten
  • 150 gr extra pure chocolade
  • Extra toe te voegen: Rozijnen, cashewnoten
  • Extra toppings: Kokossnippers, cacoanibs

Week de ontpitte dadels 10 minuten in een bak met heet water. Doe de geweekte dadels hierna samen met de appelmoes in de blender en maal deze zo fijn mogelijk. Verwarm de oven voor op 180 graden. Vet een bakblik van 15 bij 25 cm in en bekleed deze met bakpapier. Giet het mengsel in een beslagkom en mix hier het cacaopoeder en de vanillearoma doorheen. Mix vervolgens ook de eieren erdoorheen en wanneer deze goed zijn opgenomen ook het amandelmeel en bakpoeder.
Hak de hazelnoten grof en zet hiervan 50 gram apart. Meng 100 gram door het beslag. Neem de bakvorm en giet hier het browniebeslag in.
Zet de brownies voor 45 minuten in de voorverwarmde oven, maar dek de brownies na 25 minuten af met aluminiumfolie, zodat de bovenkant niet te donker wordt.
Laat de brownies hierna goed afkoelen. Smelt de pure chocolade au bain-marie, giet deze over de brownie, strijk glad en verdeel de overgebleven hazelnootjes erover. Laat de pure chocolade opstijven voor het aansnijden.
Bewaar de brownies max. vijf dagen in een goed afgesloten bak of vries ze in.

Verbouwing

Een andere bezigheid waar op dit moment veel tijd in gaat zitten is de verbouwing van ons huis. We hebben dit huis 4 jaar geleden gekocht van de oma van Roy. Zij hebben dit huis zelf gebouwd in 1962 en Roy’s vader heeft hier gewoond vanaf zijn tiende jaar. Na 3 jaar gewoond te hebben in dit oude, niet geïsoleerde, klassieke huis waren onze verbouwingsplanning klaar en zijn we begonnen. Het doel; om toveren tot een groter, moderner en duurzamer huis.

Het maken van de plannen voor ons nieuwe huis was lastig. We wisten dat we groter wilden, maar welke vorm, waar aanbouwen en welke indeling waren voor ons hele moeilijke vragen. We hebben een architect aangenomen om ons te helpen met deze vragen. Dit bleek een hele goede investering, want de architect kwam met hele leuke ideeën waar wij zelf nooit aan gedacht hadden. Zo gaan we een vide maken en hebben we een lichtkoepel in het dak om zo een hele lichte verdieping en begane grond te maken. Dit vind ik zo’n leuk idee! Ook is een architect heel handig bij het aanvragen van een vergunning. Onze architect wist dat het vaak slim is om eerst een principe-verzoek in te dienen omdat het zo’n radicale verandering gaat worden. Door dit principe-verzoek wisten we, voor het maken van alle detail tekeningen, al of de verbouwing door de gemeente goedgekeurd zou worden. Dus na een half jaar hadden we een definitieve tekening en een vergunning aangevraagd.

Toen op Roy’s verjaardag, 15 juli 2019 ging het avontuur beginnen. We sliepen voor het eerst in het tuinhuis en begonnen met slopen. Het huis werd gestript tot op de steen en ook de bijkeuken werd gesloopt. De fundering werd gegraven (veel dieper dan we in eerste instantie dachten, want de bodem bleek niet stevig genoeg). Dit betekende dat we de huidige fundering hebben ondersteund en de nieuwe fundering meer dan 1 meter diep hebben moeten maken. Daarna begon het metselen en het leggen van de leidingen. Ook het dak is eraf gehaald en ik moet zeggen: ‘Ik wist niet dat frisbeen met dakpannen zo leuk was! Hahaha’. Zo zijn er nog veel dingen gebeurd in het jaar dat we nu bijna bezig zijn. En zie hieronder het verschil na een jaar werken.

Er staat uiteraard nog veel werk te wachten, maar 1 juli begint de stukadoor met het stuken van de buitenkant. Tegelijkertijd gaan we de houten gevelbekleding maken en als de stukadoor klaar is gaan we de muren en kozijnen verven. Dan gaan we naar binnen en staan ons wederom allerlei keuzes, uitdagingen en mijlpalen te wachten. Er zijn een aantal (duurzame) ideeën die ik wil onderzoeken en uitproberen in het huis en die zal ik dus proberen te delen in blogs het komende jaar.

Heb jij nog goede tips, ideeën of andere opmerkingen? Laat ze hieronder achter!

Asperges!

Vanaf april is het aspergeseizoen weer begonnen. Dit witte goud is vooral in Limburg verkrijgbaar en een van mijn favoriete groente. Asperges zijn superlekker en gezond, passen bij ieder gerecht en zijn, door het jaar maar beperkt verkrijgbaar. Dit laatste vind ik echt leuk, want tijdens het aspergeseizoen eet ik deze veel, aan het einde van het seizoen ben ik er ook even klaar mee en kan ik er weer een jaar tegen aan.

Deze groente is een goed voorbeeld van een duurzame groente. Asperges zijn echt seizoengebonden groente en worden geoogst in mijn eigen omgeving. Er zijn dus niet veel stappen (voedselkilometers) tussen het oogsten en het bereiden in mijn eigen keuken. Daarnaast denk ik dat het met het oog op duurzaamheid goed is om überhaupt meer seizoensgebonden te eten. Het zorgt er namelijk voor dat we eten wat er op dit moment van nature beschikbaar is en we voorkomen daarmee dat groente en fruit in kassen wordt verbouwd waar veel energie voor nodig is om een bepaald klimaat na te bootsen. Ook hoeft ons voedsel niet met een vliegtuig of vrachtauto de wereld over om in Nederland in de winkel te liggen. Ik probeer zelf altijd de verpakking van groente en fruit te lezen. Als groente uit een ver land zoals Marokko of Afrika komt dan koop ik het liever niet want die voedselkilometers vind ik het voedsel niet waard. Spanje bijvoorbeeld kan daarentegen weer wel, want dit wordt naar Nederland vervoerd met een vrachtwagen. Dit stoot veel minder broeikasgassen uit dan een vliegtuig en is dus minder belastend voor het milieu.

Asperges zijn niet alleen heel lekker, maar ook supergezond. Ze bevatten weinig calorieen, maar relatief veel mineralen, ontgiftende antioxidanten en foliumzuur. Asperges hebben ook een zuiverende werking doordat het vochtafdrijvend werkt. Het helpt het lichaam te veel aan zout en vocht af te voeren,hetgeen gunstig is voor mensen met oedeem en een hoge bloeddruk. Ook helpt dit bij het wegspoelen van afvalstoffen in de nieren en kunnen nierstenen voorkomen worden. Doordat deze groente zowel veel vocht als vezels bevat, bevordert het een gezonde spijsvertering en heeft het een positieve werking op de weerstand en ontstekingen. De bovenstaande effecten en stoffen zitten in zowel witte als groente asperges. Groene asperges bevatten ook nog chlorofyl doordat bladgroen dit aanmaakt. Chlorofyl is een goede bron van magnesium en daardoor zijn groene asperges dus iets gezonder.

Wat kun je dan allemaal maken met asperges, vraag je je wellicht af?
Asperges worden vooral gekookt. Dit wordt standaard gegeten met een gekookt eitje, nootmuskaat en wellicht wat ham. Ik vind gekookte asperges eigenlijk overal lekker bij. Ook vind ik gegrilde groene asperges heel lekker door een salade of een curry-achtig recept. En omdat ik nogal een fan ben van soepen vind ik aspergesoep helemaal een topper. Van het standaard / ouderwetse aspergesoep gerecht word ik echt al heel blij. Dit is niets anders dan asperges gekookt in bouillion en gebonden met een roux. Maak de soep af met nootmuskaat en wellicht wat peterselie en klaar is kees! Simpel, standaard maar heel lekker als je het mij vraagt.

Bronnen:
https://www.ahealthylife.nl/10-bewezen-gezondheidsvoordelen-asperges/
https://mens-en-gezondheid.infonu.nl/gezonde-voeding/101203-de-geneeskracht-van-asperges.html

Bloed doneren

Gisteren heb ik voor de tweede keer bloed gedoneerd. De eerste keer ging ik twee keer bijna van mijn stokje, maar gisteren ging het helemaal goed. Na 15 minuten huppelde ik vrolijk het ziekenhuis weer uit.

Terwijl ik het ziekenhuis uithuppelde, besefte ik me dat er nog steeds te weinig bloed- of  plasmadonoren zijn. Er stond ook een oproep bij Sanquin voor donoren met bloed O-. Dus als je deze bloedgroep hebt, hup hup schrijf je in! Hahah.. Daarom vind ik het een goed plan om hier een korte blog aan te wijden, zodat jij wellicht ook over de streep getrokken wordt om donor te worden.

Je hoeft niet iedere week in het ziekenhuis te zitten, want vrouwen mogen maximaal 3x per jaar en mannen maximaal 5x per jaar bloed geven. Ook mag je alleen bloed geven als je opgeroepen wordt. De oproep betekent dat er vraag is naar jouw bloedgroep en je hebt dan 2 weken de tijd om naar Sanquin te gaan, op een moment dat het jou schikt. Je hoeft geen afspraak te maken, dus je kunt gaan wanneer het jou uitkomt.

Ook is het fijn dat bij elke donatie een medische keuring gedaan wordt. Voordat je mag doneren, worden jouw ijzergehalte en bloeddruk gemeten. Bij een te lage waarde wordt dit verteld en kun je hier iets aan doen. Zo voorkom je dat je zelf last krijgt van bijvoorbeeld een te lage ijzerwaarde. Ook word je bloed iedere keer getest op bloedoverdraagbare infectieziekten zoals HIV, Hepatitis en HTLV-I/II (een virus dat een zeldzame vorm van leukemie kan veroorzaken). Als ze op een gegeven moment een van deze ziektes  in jouw bloed vinden, zullen ze je op de hoogte stellen. Zo ben je  dus in een vroeg stadium op de hoogte dat je deze infectieziekte hebt, wellicht voordat je symptomen ervaart. Persoonlijk vind ik deze persoonlijke check fijn. Vooral ijzergehalte en ijzervoorraad is extra belangrijk voor vrouwen.

MAAR boven alles is het van cruciaal belang dat er een bloedtransfusie gegeven kan worden op het moment dat een gewonde of zieke medemens dit hard nodig heeft. Elk jaar krijgen gemiddeld 300.000  mensen in Nederland een bloedproduct of plasma-medicijn. Dit betreft niet alleen slachtoffers van een ongeluk waarbij ze veel bloed verloren zijn, maar ook mensen met ernstige ziektes waarbij ze bloed nodig hebben om te kunnen herstellen. Bijvoorbeeld bij de behandeling van kanker, deze patienten krijgen vaak bloedtransfusies. Dus bedenk maar even hoeveel mensen deze ingrijpende ziekte niet zouden overleven zonder bloed donoren. Zo zijn er heel veel verhalen van mensen die niet meer zouden leven zonder bloeddonoren. Nog meer patientverhalen lezen om je te overtuigen?
Ga naar: https://www.sanquin.nl/bloed-krijgen/patientverhalen

Dus schrijf je in als bloeddonor en red met jouw bloed levens!